BOSS Katana Gen 3 - trzy wzmacniacze, jedna filozofia brzmienia

BOSS Katana Gen 3

Trzy wzmacniacze, jedna filozofia brzmienia

Od momentu debiutu w 2016 roku seria BOSS Katana konsekwentnie buduje swoją pozycję wśród gitarzystów poszukujących uniwersalnego wzmacniacza, który poradzi sobie zarówno podczas domowych ćwiczeń, jak i prób zespołowych czy koncertów. Japoński producent od samego początku postawił na połączenie tradycyjnej obsługi wzmacniacza gitarowego z cyfrowym przetwarzaniem sygnału, rozbudowanymi efektami i rozwiązaniami pozwalającymi uzyskać szeroką gamę brzmień bez konieczności korzystania z dodatkowego sprzętu. Trzecia generacja Katany rozwija tę koncepcję, wprowadzając udoskonalenia technologii Tube Logic, nowy charakter wzmacniacza Pushed oraz zaktualizowane oprogramowanie BOSS Tone Studio. Przyjrzyjmy się trzem popularnym modelom z tej rodziny: Katana-50 Gen 3, Katana-100 Gen 3 oraz Katana-100/212 Gen 3.

Już na pierwszy rzut oka widać, że BOSS nie zdecydował się na rewolucję konstrukcyjną. Wzmacniacze zachowały charakterystyczne, czarne obudowy, solidne narożniki ochronne, metalowe osłony głośników oraz przejrzyste panele sterowania. Taki wygląd dobrze wpisuje się w filozofię całej serii. Katana ma przede wszystkim być urządzeniem praktycznym, wygodnym w codziennym użytkowaniu i gotowym do pracy niemal natychmiast po podłączeniu instrumentu. Trzeba przy tym pamiętać, że mimo cyfrowego charakteru części brzmieniowej nie mamy tutaj do czynienia z klasycznym multiefektem zamkniętym w obudowie głośnikowej. Konstrukcję oparto na autorskiej technologii Tube Logic oraz tranzystorowej końcówce mocy klasy AB, której zachowanie ma zapewniać gitarzyście odpowiednią dynamikę i reakcję na sposób artykulacji.

To właśnie Tube Logic stanowi jeden z fundamentów serii. BOSS od lat rozwija tę technologię, starając się odtworzyć charakterystyczną odpowiedź tradycyjnych wzmacniaczy gitarowych, szczególnie w zakresie dynamiki, nasycania brzmienia i zachowania przy zwiększaniu poziomu głośności. W trzeciej generacji producent deklaruje dalsze udoskonalenie tej architektury. W praktyce oznacza to przede wszystkim większy nacisk na odczucia gitarzysty podczas gry, a nie wyłącznie na samą barwę dźwięku. Jest to szczególnie istotne w przypadku muzyków korzystających z szerokiego zakresu dynamiki, kontroli przesterowania potencjometrem głośności w gitarze czy technik wymagających dużej wrażliwości wzmacniacza na artykulację.

Wszystkie trzy opisywane modele oferują sześć podstawowych charakterów wzmacniacza: Acoustic, Clean, Pushed, Crunch, Lead oraz Brown. Każdy z nich posiada dodatkowy wariant uruchamiany przyciskiem Variation, co daje łącznie dwanaście odmian charakterystyki brzmieniowej. Acoustic został przygotowany z myślą o współpracy z gitarami elektroakustycznymi, Clean zapewnia czyste brzmienia o szerokim zakresie dynamiki, natomiast Crunch, Lead i Brown odpowiadają za coraz bardziej nasycone odmiany przesterowania. Szczególnie interesującą nowością jest Pushed, którego nie znajdziemy w takim zestawie w poprzedniej generacji. Jest to charakterystyka zaprojektowana do pracy na granicy czystego i przesterowanego brzmienia, określanej często jako edge of breakup. Właśnie w takim zakresie szczególnie dobrze słychać, jak wzmacniacz reaguje na mocniejsze uderzenie w struny, zmianę ataku kostki lub zmniejszenie głośności instrumentu.

Pushed może okazać się atrakcyjny nie tylko dla gitarzystów bluesowych. Jego charakter znajduje zastosowanie również w klasycznym rocku, fusion, country, a nawet w bardziej współczesnych odmianach muzyki, w których naturalnie reagujące brzmienie stanowi podstawę dalszego kształtowania dźwięku efektami. Nie oznacza to jednak, że pozostałe tryby straciły na znaczeniu. Clean nadal pozostaje ważnym punktem wyjścia do budowania rozbudowanych konfiguracji efektowych, Crunch pozwala uzyskać klasyczne rockowe brzmienia rytmiczne, natomiast Lead i Brown oferują odpowiedni zakres nasycenia dla partii solowych oraz cięższych riffów. Dzięki takiemu zestawowi jeden wzmacniacz może obsłużyć repertuar wymagający bardzo różnych charakterów brzmienia.

Katana-50 Gen 3 jest najmniejszym i najlżejszym spośród omawianych modeli. Oferuje 50 W mocy i pojedynczy, specjalnie zaprojektowany głośnik o średnicy 12 cali. Wymiary obudowy wynoszą 470 × 238 × 398 mm, natomiast masa urządzenia to 11,6 kg. Jest to stosunkowo wygodny do transportowania wzmacniacz, który może sprawdzić się zarówno w warunkach domowych, jak i podczas prób czy niewielkich występów. Zastosowanie pełnowymiarowego, dwunastocalowego głośnika ma tutaj istotne znaczenie, ponieważ zapewnia charakter brzmienia bardziej zbliżony do tradycyjnego comba gitarowego niż małe konstrukcje ćwiczeniowe. Model ten dysponuje czterema pamięciami ustawień Tone Setting, umożliwiającymi zapisanie kompletnych konfiguracji brzmień wraz z efektami.

Wersja 50 W posiada również funkcję Power Control, która pozwala korzystać z ustawień Standby, 0,5 W, Half oraz Max. Jest to szczególnie praktyczne podczas domowego grania, kiedy gitarzysta chce zachować odpowiednią charakterystykę przesterowania przy znacznie niższym poziomie głośności. Oczywiście zmniejszenie mocy nie powoduje, że niewielki głośnik zaczyna zachowywać się identycznie jak mocno rozkręcony zestaw koncertowy, jednak pozwala uzyskać bardziej użyteczne warunki pracy w pomieszczeniach, w których pełna głośność byłaby nieakceptowalna. Katana-50 oferuje także wejście Power Amp In, pozwalające wykorzystać jej sekcję mocy i głośnik z zewnętrznym przedwzmacniaczem lub procesorem gitarowym.

Katana-100 Gen 3 stanowi kolejny krok w rozwoju tej samej koncepcji. Mamy tutaj do dyspozycji 100 W mocy oraz pojedynczy głośnik 12-calowy, a więc konstrukcję, która zachowuje stosunkowo kompaktowe rozmiary przy bardziej rozbudowanych możliwościach scenicznych. Wzmacniacz mierzy 530 × 248 × 445 mm i waży 14,8 kg. W porównaniu z mniejszą wersją różnica nie ogranicza się jednak do większej mocy. Model 100 W otrzymał osiem pamięci Tone Setting, tradycyjną pętlę efektów Send/Return, wyjście liniowe, funkcję Stereo Expand oraz obsługę zaawansowanych kontrolerów nożnych BOSS GA-FC i GA-FC EX. W praktyce właśnie te elementy mogą okazać się ważniejsze dla koncertującego gitarzysty niż sam wzrost mocy znamionowej.

Pętla efektów umożliwia podłączenie zewnętrznych urządzeń za sekcją przedwzmacniacza, co ma duże znaczenie w przypadku delayów, pogłosów czy procesorów wykorzystujących bardziej złożone konfiguracje sygnału. Możliwość współpracy z GA-FC i GA-FC EX pozwala natomiast wygodnie przełączać zapisane brzmienia oraz sterować wybranymi funkcjami podczas występu. Osiem pamięci to już przestrzeń wystarczająca do przygotowania kilku podstawowych zestawów brzmieniowych, obejmujących przykładowo kanał czysty, crunch, dwa stopnie przesterowania i kilka odmian brzmienia solowego. Warto również wspomnieć o funkcji Solo, która może ułatwić odpowiednie wyeksponowanie partii prowadzących w zespole.

Model Katana-100/212 Gen 3 bazuje na podobnej platformie elektronicznej co wersja 100 W z pojedynczym głośnikiem, jednak wykorzystuje dwa dwunastocalowe przetworniki zamontowane w znacznie szerszej obudowie. Moc znamionowa nadal wynosi 100 W, a więc nie jest to konstrukcja o dwukrotnie większej mocy. Zastosowanie dwóch głośników wpływa natomiast na sposób rozprowadzania dźwięku, odczuwalną skalę brzmienia oraz charakter projekcji. Większa powierzchnia membran może zapewnić bardziej rozbudowane wrażenia podczas grania, zwłaszcza w zakresie niższego środka i ogólnej pełni dźwięku. Ostateczny rezultat zależy oczywiście również od pomieszczenia, ustawienia wzmacniacza oraz poziomu głośności. Katana-100/212 mierzy 670 × 248 × 484 mm i waży 19,8 kg, co wyraźnie pokazuje, że jest to sprzęt przeznaczony raczej dla gitarzystów świadomie wybierających większy zestaw.

Pod względem wyposażenia model 100/212 oferuje podobne możliwości do Katany-100. Znajdziemy tutaj osiem pamięci brzmień, pętlę efektów, wyjście liniowe, Stereo Expand, rozbudowane sterowanie nożne oraz dodatkowe narzędzia kształtowania brzmienia. Warto podkreślić, że dwa głośniki zamontowane w jednej obudowie nie oznaczają automatycznie uzyskania stereofonicznego brzmienia. Do stworzenia przestrzennego zestawu stereo służy między innymi funkcja Stereo Expand, umożliwiająca współpracę dwóch odpowiednich wzmacniaczy Katana. W takim układzie efekty przestrzenne, takie jak chorus czy delay, mogą pracować w znacznie bardziej rozbudowany sposób niż w pojedynczym zestawie.

Ważną częścią wszystkich trzech modeli są wbudowane efekty. BOSS przygotował pięć niezależnych sekcji: Booster, Mod, FX, Delay oraz Reverb, z których można korzystać jednocześnie. Pozwala to zbudować kompletny zestaw brzmieniowy bez konieczności podłączania klasycznego pedalboardu. Do dyspozycji pozostają między innymi efekty przesterowania, modulacje, korektory, efekty przestrzenne i pogłosowe, a ich szczegółowe parametry można edytować z poziomu dedykowanej aplikacji. Biblioteka BOSS Tone Studio obejmuje ponad 60 typów efektów, co daje znacznie większe możliwości niż sugerowałby sam panel wzmacniacza.

W codziennym użytkowaniu istotne jest to, że podstawowe regulacje pozostają dostępne fizycznie. Nie trzeba uruchamiać komputera, aby zmienić charakter wzmacniacza, wyregulować poziom przesterowania, dostosować barwę czy dodać pogłos. Z drugiej strony osoby lubiące bardziej rozbudowane konfiguracje otrzymują dostęp do szczegółowych parametrów, kolejności efektów, dodatkowych korektorów oraz narzędzi pozwalających dopracować konkretne brzmienie. Takie połączenie dwóch sposobów obsługi stanowi jedną z największych zalet całej rodziny Katana, ponieważ nie ogranicza użytkownika do jednego stylu pracy.

Modele 100 i 100/212 mają na panelu także dodatkowe elementy, takie jak Contour, Presence oraz przełącznik Cabinet Resonance. Ten ostatni oferuje trzy charakterystyki: Vintage, Modern i Deep, które pozwalają zmieniać zachowanie brzmieniowe zestawu głośnikowego. Contour służy natomiast do modyfikowania ogólnej charakterystyki tonalnej. Są to dwa odrębne narzędzia i nie należy ich ze sobą utożsamiać. W mniejszej Katanie-50 część zaawansowanych ustawień kształtowania brzmienia dostępna jest poprzez oprogramowanie BOSS Tone Studio, zamiast osobnych elementów na panelu. Większe modele oferują zatem nie tylko dodatkowe funkcje, ale także szybszy dostęp do wybranych parametrów podczas pracy bez komputera.

Trzecia generacja przynosi również odświeżoną wersję aplikacji BOSS Tone Studio. Program pozwala tworzyć własne zestawy brzmień, zapisywać je w pamięci wzmacniacza, edytować zaawansowane parametry oraz korzystać z konfiguracji udostępnianych przez innych użytkowników za pośrednictwem BOSS Tone Exchange. Nowa odsłona aplikacji została przygotowana z myślą o bardziej intuicyjnym sposobie pracy, a jej znaczenie rośnie wraz ze stopniem zaawansowania gitarzysty. Dla początkującego użytkownika podstawowy panel wzmacniacza może okazać się w zupełności wystarczający, natomiast osoba przygotowująca wiele brzmień koncertowych z pewnością doceni możliwość zapisania całych zestawów i późniejszego przywoływania ich podczas występu.

Wszystkie omawiane wzmacniacze wyposażono w port USB-C, dzięki któremu mogą pełnić funkcję interfejsu audio podczas nagrywania gitary. Sygnał przeznaczony do bezpośredniej rejestracji wykorzystuje brzmienie kolumny oparte na technologii IR, a ustawienia Air Feel umożliwiają dostosowanie charakteru takiego dźwięku. Jest to ważna funkcja dla gitarzystów nagrywających w domowym studiu, przygotowujących materiały internetowe czy komponujących bez konieczności ustawiania mikrofonu przed wzmacniaczem. Oczywiście mikrofonowanie tradycyjnego głośnika nadal pozostaje pełnoprawną metodą rejestracji, jednak USB znacznie upraszcza cały proces i ogranicza zależność od warunków akustycznych pomieszczenia.

Dopełnieniem możliwości połączeniowych jest wejście AUX, wyjście słuchawkowe oraz możliwość skorzystania z opcjonalnego modułu Bluetooth Audio MIDI Dual Adaptor BT-DUAL. Warto zaznaczyć, że łączność Bluetooth nie jest standardowo wbudowana w opisywane modele. Wymaga dokupienia odpowiedniego adaptera, który umożliwia między innymi bezprzewodową współpracę z aplikacją mobilną oraz odtwarzanie podkładów z urządzenia przenośnego. Jest to przydatne rozwiązanie podczas codziennych ćwiczeń, kiedy gitarzysta chce szybko uruchomić akompaniament lub zmienić parametry brzmienia bez konieczności podłączania komputera.

Szczególnie interesująca jest możliwość współpracy wzmacniaczy Katana z zewnętrznymi modelerami i procesorami gitarowymi. Wejście Power Amp In pozwala ominąć wewnętrzny przedwzmacniacz i wykorzystać sekcję mocy wraz z głośnikiem. Może to być użyteczne dla gitarzystów posiadających niezależne urządzenia modelujące, którzy chcą wykorzystać Katanę jako klasyczne gitarowe źródło dźwięku podczas próby lub występu. Trzeba jednak pamiętać, że fabryczne głośniki Katany są głośnikami gitarowymi, a nie neutralnymi zestawami FRFR. Przy korzystaniu z zewnętrznych modelerów należy zatem odpowiednio skonfigurować symulację kolumny, aby uniknąć niepożądanego podwójnego kształtowania charakterystyki głośnikowej.

Wybór między poszczególnymi wersjami powinien wynikać przede wszystkim z planowanego zastosowania. Katana-50 Gen 3 jest propozycją dla gitarzystów potrzebujących uniwersalnego, stosunkowo lekkiego wzmacniacza, który sprawdzi się podczas ćwiczeń, nauki, nagrywania oraz okazjonalnych prób. Jej podstawową zaletą jest zachowanie najważniejszych możliwości brzmieniowych większych modeli w mniejszej i łatwiejszej do transportowania obudowie. Należy jednak pamiętać o ograniczeniach dotyczących liczby pamięci, braku klasycznej pętli efektów i bardziej rozbudowanego sterowania scenicznego.

Katana-100 Gen 3 może okazać się najbardziej wszechstronnym rozwiązaniem dla muzyka, który regularnie występuje, korzysta z kilku ustawień brzmieniowych i oczekuje większej elastyczności połączeniowej. Dodatkowa moc, osiem pamięci, wyjście liniowe, pętla efektów oraz możliwość wykorzystania kontrolera GA-FC wyraźnie zwiększają funkcjonalność urządzenia. Jednocześnie pojedynczy dwunastocalowy głośnik pozwala zachować rozsądne gabaryty, dlatego ten model można traktować jako atrakcyjny kompromis między możliwościami scenicznymi a mobilnością.

Katana-100/212 Gen 3 została skierowana do gitarzystów preferujących większe zestawy głośnikowe i bardziej rozbudowaną projekcjędźwięku. Dwa głośniki mogą zapewnić bardziej masywny charakter brzmienia, co szczególnie dobrze sprawdza się podczas grania zespołowego. Nie oznacza to jednak, że wersja 2×12 będzie automatycznie lepsza w każdej sytuacji. W niewielkim pomieszczeniu jej rozmiary i masa mogą okazać się mniej praktyczne, a przewaga wynikająca z większej powierzchni głośników nie zawsze będzie decydująca. Jest to zatem propozycja przede wszystkim dla osób, które świadomie poszukują charakteru większego comba gitarowego.

BOSS Katana Gen 3 pokazuje, że rozwój współczesnych wzmacniaczy gitarowych nie musi polegać na całkowitej zmianie koncepcji. Producent zachował sprawdzone rozwiązania, rozwinął charakterystykę brzmienia, wprowadził nowy typ Pushed i udoskonalił narzędzia edycji. Wszystkie trzy modele oferują tę samą podstawową paletę charakterów wzmacniacza, podobne możliwości efektowe oraz wygodną obsługę, ale różnią się rozwiązaniami, które mają bezpośredni wpływ na sposób ich wykorzystania. Katana-50 pozostaje najbardziej kompaktowym wyborem, Katana-100 wyróżnia się korzystnym połączeniem funkcjonalności i gabarytów, a Katana-100/212 oferuje charakter większego zestawu z dwoma głośnikami. Ostateczny wybór zależy więc nie tylko od oczekiwanej głośności, ale przede wszystkim od tego, gdzie, jak często i w jakich warunkach wzmacniacz będzie wykorzystywany.